1984, Επίσκεψη Λεπέν στη Ελλάδα – Ανάπτυξη κινήματος πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων

Επίσκεψη Λεπέν στη Ελλάδα – Ανάπτυξη κινήματος πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων.

Στις 4 Δεκεμβρίου 1984, ο ιδρυτής και ευρωβουλευτής του γαλλικού Εθνικού Μετώπου Ζαν Μαρί Λεπέν επισκέφθηκε την Ελλάδα. Ο Ζ-Μ. Λεπέν -πρώην βετεράνος της Γαλλικής λεγεώνας στην Ινδοκίνα, στο Σουέζ και την Αλγερία- ξεκίνησε την πολιτική καριέρα του ως βουλευτής του λαϊκίστικου κινήματος διαμαρτυρίας των μικρεμπόρων υπό την ηγεσία του Pierre Pujade. Το 1957 έγινε γενικός γραμματέας του Εθνικού Μετώπου Μαχητών (FNC) και πρότεινε προς έκπληξη όλων τον Βορειοαφρικανικής καταγωγής Μουσουλμάνο Ahmed Djebbour για υποψήφιο Πρόεδρο της χώρας. Διετέλεσε βουλευτής επί σειρά ετών και το 1972 ίδρυσε το Εθνικό Μέτωπο (FN). Το πολιτικό πρόγραμμα του Εθνικού Μετώπου αποσκοπούσε στην προσέλκυση ψηφοφόρων μεταξύ των πολιτών Γαλλικής υπηκοότητας που έχαναν κοινωνικά από τον αστικό εκσυγχρονισμό (εργάτες φθινουσών βιομηχανιών, αγροτών, μικρεμπόρων και ανέργων), την κοινή ευρωπαϊκή αγορά και την ένταση της οικονομικής κρίσης, προβάλλοντας στο πρόσωπο του «ξένου» και του «άλλου» (μετανάστες, ομοφυλόφιλοι, εξεγερμένη νεολαία κ.α.) την εικόνα του «αποδιοπομπαίου τράγου» που ευθύνεται για τα δεινά του έθνους. Ως το 1981 το ΕΜ ήταν περιθωριακός πολιτικός σχηματισμός που δεν ξεπερνούσε το 1% των ψήφων σε εθνικές εκλογές. Σημείωσε μια ξαφνική επιτυχία σε μια αναπληρωματική αναμέτρηση αλλά η πρώτη πραγματική επιτυχία επιτεύχθηκε στις εκλογές για την Ευρωβουλή το 1984 με το 10% των ψήφων και την εκλογή του Λεπέν. Έτσι, το πολιτικό παρελθόν και παρόν του Γάλλου πολιτικού αποτελούσε μια μεγάλης σημασίας δοκιμή για τα αντιφασιστικά και αντιρατσιστικά αντανακλαστικά του ελληνικού πολιτικού κόσμου και όχι μόνο, κι αυτό γιατί επρόκειτο για τη ραγδαία εκλογική άνοδο μιας «νέας άκρας δεξιάς» η οποία την ίδια ώρα που χαρακτήριζε ως «λεπτομέρεια της ιστορίας» δήλωνε σεβασμό στους δημοκρατικούς θεσμούς και ταυτόχρονα άνοιγε διαδρόμους στα εκλογικά ακροατήρια της παραδοσιακής κομμουνιστικής αριστεράς. Τα πολιτικά κόμματα της Αριστεράς αντέδρασαν στην επίσκεψη εκδίδοντας δελτία τύπου και ανακοινώσεις αλλά δεν προέβησαν σε κάποια μαζική κινητοποίηση των οργανώσεών τους ώστε να γίνει φανερή η αντίθεσή τους «με όρους κινήματος». Το ΠΑΣΟΚ προτίμησε να αγνοήσει την επίσκεψη για λόγους κρατικής πολιτικής. Η Ν.Δ. αντιμετώπιζε πρόβλημα καθώς υπό την ηγεσία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη προσπαθούσε να δείξει ότι είχε είτε περιθωριοποιήσει είτε απομακρύνει τα ακροδεξιά «σταγονίδια» και τους «νοσταλγούς του παρελθόντος». Επί της ουσίας, μόνο ένα τμήμα της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς και των αριστερών φοιτητικών και εργατικών συσπειρώσεων καθώς και ανένταχτοι αριστεροί πολίτες μαζί με ομάδες αναρχικών προέβησαν σε κινηματικές εκδηλώσεις διαμαρτυρίας (μαζική σύγκρουση με τους κρατικούς μηχανισμούς καταστολής στη διαδήλωση και πορεία 2.000 ακτιβιστών/τριών εναντίον της σύναξης των ακροδεξιών οπαδών του Λεπέν στο Ξενοδοχείο Κάραβελ), οι οποίες σηματοδότησαν την ανασύνταξη και ανασύνθεση ενός πολιτικού χώρου που προωθούσε την πολιτική της υπεράσπισης των πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων εναντίον της λογικής του κοινωνικού αποκλεισμού, της περιθωριοποίησης του «διαφορετικού» και του «πολιτισμικού/διαφοριστικού ρατσισμού».

Αυτό το νέο κοινωνικό κίνημα υπεράσπισης των πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων εμπνεόταν από τις συγκρουσιακές παραδόσεις των κοινωνικών κινημάτων με κύρια αυτή του «Γαλλικού Μάη» του 1968 και των διεθνιστικών οργανώσεων της αριστεράς αλλά, ταυτόχρονα, αναζητούσε στα νέα κοινωνικά υποκείμενα που έρχονταν στο προσκήνιο εν μέσω και εξ αιτίας της εντεινόμενης οικονομικής και κοινωνικής κρίσης του «οργανωμένου καπιταλισμού» (φορντισμός, κράτος πρόνοιας) την πηγή της αναζωογόνησης της αριστεράς και της συγκρότησης νέων ταυτοτήτων σε μια ολοένα και πιο «πολυπολιτισμική» κοινωνία. Αυτά τα κινήματα εκφράζουν την ένταση ανάμεσα στις αδιάκοπα διευρυνόμενες σφαίρες της ανθρώπινης αυτονομίας και της αυξανόμενης ρύθμισης που είναι εγγεγραμμένη στη λογική της «μεταβιομηχανικής» ανάπτυξης. Οι αντιθέσεις αυτές εκφράζουν νέες κοινωνικές συγκρούσεις που δεν προκύπτουν μόνο από τις περιοχές της υλικής αναπαραγωγής, δεν χειραγωγούνται από τα κυρίαρχα πολιτικά κόμματα και οργανώσεις αλλά προκύπτουν από τις περιοχές της «πολιτισμικής αναπαραγωγής, της κοινωνικής ολοκλήρωσης και της κοινωνικοποίησης». Η κύρια αντίληψη που διακατέχει αυτά τα νέα κοινωνικά κινήματα είναι ο «αντικρατισμός» και η «δράση κατά των μηχανισμών». Δίνεται έμφαση στην ομαδική ή συλλογική ταυτότητα, στις αξίες και στον τρόπο ζωής και η κοινωνική τους βάση είναι η «μεσαία τάξη». Οι συνέπειες είναι η άνοδος των «συμμετοχικών διαθέσεων και ιδεολογιών», η αύξηση της χρήσης μη θεσμικών και μη συμβατικών μορφών πολιτικής συμμετοχής (π.χ. πορείες, διαδηλώσεις, ανεπίσημες απεργίες), τα πολιτικά αιτήματα και οι συγκρούσεις για θέματα που χαρακτηρίζονται ηθικά, κοινωνικά και οικονομικά και που δεν μπορούν να διευθετηθούν με τις κλασικές κρατικιστικές λύσεις, με την κλασική «πολιτική ρύθμιση». Η οργανωτική μορφή που κυριαρχεί στα κινήματα αυτά είναι αυτή του «δικτύου» που χαρακτηρίζεται από την ισότιμη συμμετοχή των διαφόρων ομάδων που απαρτίζουν το δίκτυο τόσο οριζοντίως (γεωγραφικές περιοχές) όσο και θεματικώς. Παράδειγμα μιας τέτοιας οργανωτικής μορφής αποτέλεσε στην Ελλάδα η «Κίνηση για την Υπεράσπιση των Πολιτικών και Κοινωνικών Δικαιωμάτων» που ιδρύθηκε το 1985 και στη δεκαετία 1990-2000 πήρε τη μορφή του «Δικτύου Κινήσεων για τα Πολιτικά και Δικαιώματα».

Συνεπώς, οι αντιθέσεις αφορούν τη σχέση «ατόμου και κράτους», ενός κράτους που η πολιτική του Λεπενισμού ενισχύει στη βάση του «κλειστού έθνους», του ρατσιστικού αποκλεισμού και της συγκρότησης της κοινωνίας της επιτήρησης.

Βιβλιογραφία

• Μαρκέτος Σ.(2006) Πώς φίλησα τον Μουσσολίνι! Τα πρώτα βήματα του ελληνικού φασισμού. Τόμος Ι. Αθήνα: Εκδ. Βιβλιόραμα.
• Davis P. (1999) The National Front in France: Ideology, Discourse and Power. London: Routledge.
• Habermas J. (1981) “New Social Movements”, Telos, τεύχ. 49 (φθινόπωρο), σελ. 37-39
• Melucci, Alb. (1988), «Getting Involved: Identity and Mobilization in Social Movements» στο Klandermans B, Kriesi H. and Tarrow S. (Eds.), From Structure to Action: Comparing Social Movements Across Cultures, International Social Movement Research I, Greenwich, CT, JAI, σελ 329-48
• Offe Cl. (1985), “New Social Movements. Challenging the Boundaries of Institutional Politics” στο Social Research, Τόμ. 54, τεύχ. 4 σελ.817-867
• Taguieff P.-A. (1991) Face au racisme. Paris: La Decouverte

Θανάσης Τσακίρης

0 Responses to “1984, Επίσκεψη Λεπέν στη Ελλάδα – Ανάπτυξη κινήματος πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων”



  1. Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s





Αρέσει σε %d bloggers: